Adria e Madhe, zbulohet kontinenti i humbur 140 milion vjeçar

Studiuesit kanë zbuluar një kontinent të humbur nën Evropën Jugore, i njohur si Adria e Madhe, që ka ekzistuar rreth 140 milionë vjet më parë. Ky kontinent, dikur i madh sa Groenlanda, mbulonte pjesë të Evropës dhe Lindjes së Mesme dhe është zhytur thellë nën shtresat shkëmbore.

Hulumtimi i kryer nga një ekip nga Universiteti i Utrecht-it hedh dritë mbi formimin gjeologjik të rajonit, duke treguar se shumë nga vargmalet malore të Evropës, si Alpet dhe Apeninet, janë rezultat i mbetjeve të kësaj toke të lashtë.

Adria e Madhe u formua rreth 240 milionë vjet më parë dhe u nda nga Afrika e Veriut mbi 200 milionë vjet më parë. Ekipi i udhëhequr nga Douwe van Hinsbergen përdori teknologji të avancuar për të gjurmuar lëvizjet tektonike gjatë shekujve. Ata zbuluan se pjesa më e madhe e këtij kontinenti u zhyt nën mantelin e Evropës Jugore, duke lënë mbetje që tani formojnë vargmalet e Ballkanit, Greqisë, Turqisë, Alpeve dhe Apenineve.

Van Hinsbergen komentoi: “Harrojeni Atlantidën; çdo vit, mijëra turistë kalojnë pushimet mbi kontinentin e humbur të Adrias së Madhe.” Ndërkohë që pjesa më e madhe e këtij kontinenti është zhdukur, trashëgimia e tij mbetet e dukshme në terrenet malore.

Studimi thekson kompleksitetin gjeologjik të Mesdheut, ku rajoni është karakterizuar nga ndërveprime tektonike të ndërlikuara, duke e bërë të vështirë gjurmimin e lëvizjeve të pllakave. Përdorimi i të dhënave sizmike lejojnë rindërtimin e historisë tektonike të Adrias së Madhe, duke treguar se si pjesë të këtij kontinenti u zhytën nën mantel, ndërsa pjesë të tjera formuan vargje malore.

Ky zbulim ka rëndësi të madhe për të kuptuar forcat që formojnë malet, zhvendosjen e pllakave tektonike dhe proceset që shkaktojnë vullkanizëm dhe tërmete. Puna e Van Hinsbergen kontribuon në avancimin e njohurive për mënyrën se si kontinente formohen, ndërveprojnë dhe shpërbëhen me kalimin e kohës, duke ndihmuar në kuptimin e vazhdueshëm të gjeologjisë globale.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *