Teleskopi James Webb ka zbuluar një gaz të pazakontë në një planet të largët, që mund të jetë prova më e fortë deri më tani për jetën jashtëtokësore.
A jemi në prag të zbulimit më të madh në histori?
Shkenca ka qenë gjithmonë në kërkim të përgjigjes ndaj një pyetjeje themelore: A jemi vetëm në univers? Për herë të parë, ndoshta jemi më afër një përgjigjeje. Një zbulim i fundit nga teleskopi James Webb ka ndezur shpresat – dhe debatet – për ekzistencën e jetës në një planet jashtë sistemit tonë diellor.
Një gjurmë shprese nga largësia
Në atmosferën e planetit K2-18b, që ndodhet 124 vite dritë larg, është zbuluar një gaz i rrallë – që në Tokë prodhohet vetëm nga organizma të thjeshtë detarë. Sipas shkencëtarëve, kjo mund të jetë një bioshënjë e jetës jashtëtokësore.
Zbulimi është bërë nga një ekip në Universitetin e Kembrixhit, i udhëhequr nga Prof. Nikku Madhusudhan, i cili thotë se mund të kemi më shumë konfirmime brenda dy viteve të ardhshme.
Nga Marsi te ekzoplanetët: një epokë e re kërkimi
Për dekada, fokusi ka qenë në Mars. Por pas vitit 1992, kur u zbulua ekzoplaneti i parë, vëmendja u zhvendos drejt botëve të largëta. Deri më tani, janë identifikuar mbi 6000 ekzoplanetë, shumë prej të cilëve ndodhen në zona të mundshme për jetë.
K2-18b është një prej tyre. Edhe pse ndodhet shumë larg për të qenë i arritshëm me teknologjinë aktuale, është i pasur me elementë që mund të mbështesin jetë.
Teknologjia që na afron me të panjohurën
James Webb është teleskopi më i fuqishëm që njerëzimi ka ndërtuar ndonjëherë. Por edhe ai ka kufizime – veçanërisht kur bëhet fjalë për planetë të vegjël si Toka.
Kjo është arsyeja pse NASA po planifikon një observator të ri për vitet 2030, ndërsa Evropa po ndërton një teleskop gjigant në Kili që do të ndihmojë në analizimin e atmosferës së planetëve të largët me saktësi të pashembullt.
Kërkimi për jetë në sistemin tonë diellor
Përveç ekzoplanetëve, misione të shumta janë duke u zhvilluar edhe brenda sistemit tonë. Roveri ExoMars dhe misioni kinez Tianwen-3 pritet të eksplorojnë në thellësi sipërfaqen e Marsit. Ndërkohë, sonda Dragonfly e NASA-s do të shkojë në Titan – Hëna e Saturnit me liqene të përbërjeve organike dhe mjegull të trashë portokalli.
A jemi vërtet vetëm?
Edhe nëse zbulojmë vetëm jetë mikroskopike, ndikimi do të ishte i madh. “Do të ndryshonte mënyrën si e shohim universin, veten dhe njëri-tjetrin,” thotë Madhusudhan.
Ky zbulim do të na detyronte të rimendojmë vendin tonë në kozmos. Do të ishte një transformim kulturor, filozofik dhe emocional, që do të zgjaste për breza me radhë.
Përfundim:
Mund të mos kemi ende një përgjigje përfundimtare, por jemi më afër se kurrë. Dhe nëse përgjigja është “jo, nuk jemi vetëm”, atëherë gjithçka do të ndryshojë – nga mënyra si shohim qiellin, tek mënyra si e shohim njëri-tjetrin.
